Dynamic Gait Index - DGI

Poszczególne zadania oceniane są w skali 0–3 punktów, gdzie:

• 0 — poważne utrudnienie lub niemożność wykonania zadania,
• 1 — umiarkowane utrudnienie,
• 2 — minimalne utrudnienie,
• 3 — prawidłowe wykonanie zadania.

Rzetelność pomiarów (inter-rater i test–retest) DGI określono na poziomie powyżej 0,96 (ICC > 0,96). Maksymalna ilość punktów jaką można w tym indeksie zdobyć to 24 pkt.

Interpretacja

• 22–24 pkt — małe ryzyko upadku,
• mniej niż 22 pkt — średnie ryzyko upadku,
• mniej niż 19 pkt — duże ryzyko upadku.

1) Chodzenie po prostym 20 m odcinku

Pacjent proszony jest, aby swoim tempem przeszedł zaznaczony przez terapeutę odcinek. Terapeuta ocenia w skali od 0–3 możliwość pacjenta do pokonania określonego dystansu.

Pkt 0 — duże ograniczenie

• pacjent nie może samodzielnie przejść odcinka 20 m,
• pacjent wykazuje problem z utrzymaniem równowagi,
• chód pacjenta jest odchylony od prawidłowego.

Pkt 1 — średnie ograniczenie

• pacjent jest w stanie pokonać odcinek 20 m z pomocą,
• widoczne są trudności w chodzeniu, takie jak utykanie lub zatrzymywanie się,
• pacjent wykazuje problemy z utrzymaniem równowagi,
• wolne tempo chodu.

Pkt 2 — niewielkie ograniczenie

• pacjent jest w stanie pokonać odcinek 20 m z minimalną pomocą,
• tempo chodu jest zwolnione,
• niewielkiego stopnia problemy z utrzymaniem równowagi, np. w momencie zawracania.

Pkt 3 — norma

• pacjent jest w stanie pokonać odcinek 20 m bez pomocy,
• brak zaburzeń równowagi,
• pacjent nie utyka,
• tempo swobodne.

2) Chód ze zmianą tempa

Pacjent proszony jest, aby poruszał się swoim tempem na odcinku 5 m; kiedy terapeuta powie "przyśpiesz", pacjent ma iść tak szybko jak to możliwe, ale bez truchtania, na odcinku 5 m. Następnie terapeuta prosi pacjenta, aby szedł możliwie powoli na odcinku 5 m.

Pkt 0 — duże ograniczenie

• pacjent nie potrafi zróżnicować tempa,
• traci równowagę,
• przewraca się lub upada.

Pkt 1 — średnie ograniczenie

• wyraźne zaburzenia chodu i równowagi występujące przy zmianie tempa,
• utrata równowagi przy zmianie tempa,
• kontynuowanie chodu dopiero po zatrzymaniu się lub przytrzymaniu się np. ściany.

Pkt 2 — niewielkie ograniczenie

• pacjent może zmieniać tempo chodu,
• widoczna jest niewielka utrata równowagi,
• pacjent może korzystać z pomocy w trakcie chodu,
• brak wyraźnej różnicy przy zmianie tempa.

Pkt 3 — norma

• płynna zmiana tempa bez utraty równowagi,
• wyraźna różnica przy zmianach tempa.

3) Chód z obrotem głowy w prawo/lewo

Pacjent proszony jest, aby poruszał się swoim tempem. Następnie ma obrócić głowę w prawo i iść dalej przed siebie ze skręconą głową, potem wykonać skręt głowy w lewo i iść w tej pozycji. Na koniec pacjent patrzy przed siebie i kontynuuje chód.

Pkt 0 — duże ograniczenie

• pacjent nie potrafi obrócić głowy w trakcie chodzenia,
• pacjent może obrócić głowę tylko po zatrzymaniu się lub przy wsparciu,
• traci równowagę,
• przewraca się lub upada.

Pkt 1 — średnie ograniczenie

• pacjent może obrócić głowę, ale zmniejszając prędkość chodu,
• obrót wykonywany powoli, nie od razu,
• może dalej kontynuować chód.

Pkt 2 — niewielkie ograniczenie

• pacjent może płynnie zmieniać kierunek ustawienia głowy,
• nieznaczne zmniejszenie prędkości chodu,
• pacjent może korzystać z pomocy w trakcie chodu.

Pkt 3 — norma

• płynna zmiana kierunku ustawienia głowy,
• bez zmiany tempa chodu.

4) Chód z patrzeniem góra/dół

Pacjent proszony jest, aby poruszał się swoim tempem. Następnie ma popatrzeć do góry i iść dalej przed siebie, potem popatrzeć w dół i kontynuować chód. Na koniec pacjent patrzy przed siebie i kontynuuje chód.

Pkt 0 — duże ograniczenie

• pacjent nie potrafi zmienić ustawienia głowy w trakcie chodzenia,
• może zmienić ustawienie głowy tylko po zatrzymaniu się lub przy wsparciu,
• traci równowagę,
• przewraca się lub upada.

Pkt 1 — średnie ograniczenie

• pacjent może zmieniać ustawienie głowy, ale zmniejszając prędkość chodu,
• zmiana wykonywana powoli, nie od razu,
• może dalej kontynuować chód.

Pkt 2 — niewielkie ograniczenie

• pacjent może płynnie zmieniać ustawienie głowy,
• nieznaczne zmniejszenie prędkości chodu,
• pacjent może korzystać z pomocy w trakcie chodu.

Pkt 3 — norma

• płynna zmiana ruchu głowy,
• bez zmiany tempa chodu.

5) Chód i oglądanie się za siebie

Pacjent proszony jest, aby poruszał się swoim tempem. Na komendę terapeuty pacjent ma zatrzymać się i obrócić się za siebie tak szybko jak to możliwe — obrót o 180°.

Pkt 0 — duże ograniczenie

• pacjent nie potrafi obrócić się,
• pacjent niepewnie obraca się — potrzebuje pomocy innych osób,
• potrzebuje pomocy aby zatrzymać się.

Pkt 1 — średnie ograniczenie

• pacjent powoli obraca się — wymaga pomocy lub instruktażu słownego,
• po obrocie zatrzymuje się lub wykonuje kilka kroków do przodu/tyłu w celu odzyskania równowagi.

Pkt 2 — niewielkie ograniczenie

• płynny obrót w czasie dłuższym niż 3 sekundy,
• zatrzymanie się bez utraty równowagi.

Pkt 3 — norma

• płynny obrót w ciągu 3 sekund,
• szybkie zatrzymanie się bez utraty równowagi.

6) Tor przeszkód

Pacjent proszony jest, aby poruszał się swoim tempem; gdy dojdzie do przeszkody, ma ją przekroczyć bez zmiany tempa i utraty równowagi.

Pkt 0 — duże ograniczenie

• pacjent nie potrafi przekroczyć przeszkody,
• nie jest w stanie wykonać zadania bez pomocy.

Pkt 1 — średnie ograniczenie

• pacjent może przekroczyć przeszkodę,
• zatrzymuje się przed przeszkodą,
• potrzebuje pomocy słownej do wykonania zadania.

Pkt 2 — niewielkie ograniczenie

• pacjent może przekroczyć przeszkodę,
• zwalnia tempo chodu i kontroluje równowagę, aby jej nie utracić.

Pkt 3 — norma

• pacjent swobodnie przekracza przeszkodę bez zmiany tempa i utraty równowagi.

7) Omijanie przeszkód znajdujących się z boku

Pacjent proszony jest, aby poruszał się swoim tempem przez dystans 6 m; przy pierwszej przeszkodzie ma ją ominąć z prawej strony, a następnie ominąć drugą przeszkodę z lewej strony.

Pkt 0 — duże ograniczenie

• pacjent nie potrafi ominąć przeszkody,
• nie jest w stanie wykonać zadania bez pomocy.

Pkt 1 — średnie ograniczenie

• pacjent może ominąć przeszkodę,
• zatrzymuje się przed przeszkodą,
• potrzebuje pomocy słownej do wykonania zadania.

Pkt 2 — niewielkie ograniczenie

• pacjent może ominąć obie przeszkody (prawą i lewą),
• zwalnia tempo chodu i kontroluje równowagę, aby jej nie utracić.

Pkt 3 — norma

• pacjent swobodnie omija przeszkodę bez zmiany tempa i utraty równowagi.

8) Wchodzenie po schodach

Pacjent proszony jest, aby spróbował wejść kilka stopni w górę, trzymając się poręczy, a następnie obrócić się i zejść w dół.

Pkt 0 — duże ograniczenie

• pacjent wykonuje zadanie niepewnie,
• pacjent nie jest w stanie wykonać zadania bez pomocy.

Pkt 1 — średnie ograniczenie

• pacjent wykonuje zadanie krokiem dostawnym z użyciem poręczy.

Pkt 2 — niewielkie ograniczenie

• pacjent naprzemiennie wykonuje zadanie, ale z użyciem poręczy.

Pkt 3 — norma

• pacjent naprzemiennie wykonuje zadanie bez użycia poręczy.

Opracowanie: E. Nowak

Bibliografia

Herdman SJ. Vestibular Rehabilitation. 2nd ed. Philadelphia, PA: F.A. Davis Co; 2000.
Shumway-Cook A, Woollacott M. Motor Control: Theory and Practical Applications. Williams and Wilkins; Baltimore, 1995: 323–324.
Shumway-Cook A., Gruber W., Baldwin M., Liao S. The effect of multidimensional exercises on balance, mobility and fall-risk in community-dwelling older adults. Phys. Ther. 1997;77:46–57.