Ocena motoryczności Rivermead (RMA)

Rivermead Motor Assessment (RMA)

RMA został pierwotnie opracowany do pomiaru mobilności pacjentów z nabytym uszkodzeniem mózgu (np. udar). Ocenia mobilność pacjentów w codziennych czynnościach (łóżko, transfery, zdolność do chodzenia). RMA obejmuje szereg działań, rozpoczynając od zmiany pozycji w łóżku po zdolność do biegania. Ocenie poddawane są funkcje globalne z uwzględnieniem mobilności kończyn górnych, dolnych oraz tułowia.

Ogólne zasady postępowania

  1. Pokaż pacjentowi, jakie zadanie ma do wykonania, abyś był pewny, że zrozumiał polecenie.
  2. Rozpocznij od testowania najprostszych czynności.
  3. Stopniowo przejdź do testowania trudniejszych czynności.
  4. Pacjent ma możliwość maksymalnie 3-krotnego powtórzenia zadania zanim ocenisz go ostatecznie.
  5. Ocena pacjenta:
    • jeśli pacjent wykona zadanie — przyznaj 1 pkt
    • jeśli pacjent nie wykonał zadania — 0 pkt
  6. Na koniec testu przekaż pacjentowi ile punktów uzyskał; w trakcie badania nie informuj pacjenta o wynikach.
  7. Wszystkie zadania pacjent powinien wykonać samodzielnie (chyba że w karcie jest napisane inaczej).
  8. Jeśli w sekcji A i C pacjent uzyskał 0 pkt w pierwszych trzech po sobie następujących zadaniach, możesz zakończyć testowanie tych sekcji.
  9. W sekcji B jeśli pacjent uzyskał 0 pkt w pierwszych trzech po sobie następujących zadaniach, należy nadal kontynuować testowanie.
  10. Zadania w sekcji C odnoszą się do objętej niedowładem kończyny górnej.
  11. Zadania w sekcji A można wykonać na zasadzie zadawania pytań pacjentowi, aby sprawniej przechodziło badanie.

Opis

KARTA PACJENTA

Sekcja A Funkcje globalne pkt

1. SIAD BEZ PODPARCIA.

Bez trzymania, na brzegu leżanki, stopy bez podporu.

2. PRZEJŚCIE Z LEŻENIA DO SIADU NA BRZEGU LEŻANKI.

Sposób dowolny.

3. PRZEJŚCIE Z SIADU DO STANIA.

Można pomóc sobie rękami, wstawanie nie może trwać dłużej niż 15 sek. i stanie powinno trwać minimum 15 sek. z pomocą jeśli jest potrzebna.

4. TRANSFER Z WÓZKA NA KRZESŁO PRZEZ POŚREDNIO ZAJĘTĄ STRONĘ.

Można pomagać sobie rękami.

5. TRANSFER Z WÓZKA NA KRZESŁO PRZEZ BEZPOŚREDNIO ZAJĘTĄ STRONĘ.

Można pomagać sobie rękami, nogi zgięte w kolanach.

6. CHÓD 10 m WEWNĄTRZ Z POMOCĄ.

Chodzenie bez zatrzymania.

7. SAMODZIELNE WEJŚCIE NA SCHODY.

Sposób dowolny, można używać poręczy.

8. CHÓD 10 m WEWNĄTRZ BEZ POMOCY.

Bez zatrzymania, bez łyżki ortopedycznej ani żadnej innej pomocy.

9. CHÓD 10 m: PODNIESIENIE WORECZKA Z GROCHEM Z PODŁOGI, OBRÓT I POWRÓT.

Można się schylić w dowolny sposób, można używać pomocy do chodzenia, bez zatrzymania, można użyć dowolnej ręki do podniesienia woreczka.

10. CHÓD NA ZEWNĄTRZ 40 m.

Można używać pomocy do chodzenia, bez zatrzymania.

11. WEJŚCIE I ZEJŚCIE Z 4 SCHODÓW.

Pacjent może korzystać z pomocy jeśli ją potrzebuje, ale nie może trzymać się poręczy. Ukazuje to sposób radzenia sobie z krawężnikami oraz przy braku poręczy.

12. BIEG 10 m.

Musi być symetryczny.

13. PODSKOKI NA BEZPOŚREDNIO ZAJĘTEJ NODZE 5 RAZY W MIEJSCU.

Bez pomocy kończyny, bez przerw na złapanie równowagi, bez supinacji przodostopia.

Całkowita liczba punktów z sekcji A :

Sekcja B Kkd i tułów pkt

1. OBRÓT NA BEZPOŚREDNIO NIEDOWŁADNĄ STRONĘ.

Pozycja wyjściowa: leżenie na plecach.

2. OBRÓT NA POŚREDNIO NIEDOWŁADNĄ STRONĘ.

Pozycja wyjściowa: leżenie na plecach.

3. POZYCJA MOSTKA.

Pozycja wyjściowa: leżenie na plecach, docisk pleców do kozetki (ruch tył/pochylenia miednicy), w 1/2 zakresu ruchu. Pacjent musi obciążyć częściowo niedowładną kończynę dolną. Terapeuta może skorygować ustawienie kończyny, ale pacjent musi sam ją utrzymać.

4. PRZEJŚCIE Z SIADU DO STANIA.

Bez użycia kończyny górnej, obie stopy równo na podłodze, ciężar ciała spoczywa na kończynach dolnych.

5. PODNIEŚ NIEDOWŁADNĄ KOŃCZYNĘ DOLNĄ NAD BRZEG ŁÓŻKA I WRÓĆ.

Leżenie na plecach. Niedowładna kończyna dolna zgięta w kolanie, bez rotacji zewnętrznej. Biodro w pozycji neutralnej, a kolano zgięte.

6. STANIE: POSTAW POŚREDNIO NIEDOWŁADNĄ KOŃCZYNĘ DOLNĄ NA PODWYŻSZENIU I WRÓĆ.

Bez retrakcji miednicy i przeprostu w kolanie. W ten sposób badamy możliwości biodra i kolana w trakcie przeniesienia ciężaru ciała.

7. STANIE – TUPNIJ POŚREDNIO NIEDOWŁADNĄ KOŃCZYNĄ DOLNĄ W PODŁOŻE 5 RAZY.

Bez retrakcji miednicy i przeprostu w kolanie. Badanie podobne do punktu 6, zadanie trudniejsze.

8. LEŻENIE NA PLECACH, ZGIĘCIE GRZBIETOWE STOPY PRZY ZGIĘTYM KOLANIE.

Terapeuta może trzymać nogę w pozycji, bez inwersji stopy. Jeśli pacjent wykona połowę możliwego zakresu ruchu stopy, to zalicza zadanie.

9. LEŻENIE NA PLECACH, ZGIĘCIE GRZBIETOWE STOPY PRZY PROSTYM KOLANIE.

Terapeuta może trzymać nogę w pozycji, bez inwersji stopy i zgięcia w kolanie. Jeśli pacjent wykona połowę możliwego zakresu ruchu stopy, to zalicza zadanie.

10. STANIE, BIODRO NIEDOWŁADNEJ KOŃCZYNY DOLNEJ W POZYCJI NEUTRALNEJ, ZGIĘCIE NIEDOWŁADNEGO KOLANA.

Terapeucie nie wolno ustawić kończyny pacjenta; jest to niezwykle trudne dla większości pacjentów z hemiparezą, ale pozwala wychwycić minimalne dysfunkcje pacjenta.

Całkowita liczba punktów z sekcji B :

Sekcja C Kkg pkt

1. LEŻENIE NA PLECACH, PROTRAKCJA OBRĘCZY BARKOWEJ Z UNIESIONYM RAMIENIEM.

Ramię może być podtrzymane.

2. LEŻENIE, UTRZYMAJ UNIESIONĄ, WYPROSTOWANĄ RĘKĘ PRZEZ 2 s (ZAZNACZONA ROTACJA ZEWNĘTRZNA).

Terapeuta układa rękę w pozycji, a zadaniem pacjenta jest jej utrzymanie (nie w rotacji wewnętrznej). Łokieć wyprostowany około 150°.

3. ZGIĘCIE / WYPROST ŁOKCIA (tak jak w pkt 2).

Część dłoniowa ręki nie powinna wystawać na zewnątrz w czasie ruchu.

4. POZYCJA SIEDZĄCA, ŁOKIEĆ PRZYWIEDZIONY DO CIAŁA. PRONACJA I SUPINACJA PRZEDRAMIENIA.

3/4 prawidłowego ruchu jest do zaakceptowania, łokieć nie może być podparty.

5. POZYCJA SIEDZĄCA. SIĘGNIJ DO PRZODU, ZŁAP DUŻĄ PIŁKĘ OBIEMA RĘKAMI I ODSTAW Z POWROTEM.

Piłka powinna leżeć na stole — daleko przed pacjentem, aby musiał wyprostować ręce. Ramiona w protrakcji, łokcie proste, palce prostują się w trakcie ruchu, cały czas kontakt dłoni z piłką.

6. POZYCJA SIEDZĄCA. WYPROSTUJ RAMIĘ, SIĘGNIJ DO PRZODU, WEŹ PIŁKĘ TENISOWĄ, PRZEŁÓŻ JĄ DO RĘKI NIEDOWŁADNEJ, ROZLUŹNIJ RĘKĘ, ODŁÓŻ NA STÓŁ I ROZLUŹNIJ RĘKĘ — (wykonać 5 razy).

Ramię w protrakcji, łokieć wyprostowany, nadgarstek w pozycji neutralnej.

7. TAK SAMO JAK W PKT 6, TYLKO Z OŁÓWKIEM.

8. ZŁAP KARTKĘ PAPIERU LEŻĄCĄ PRZED TOBĄ I WYPUŚĆ JĄ — (wykonać 5 razy).

Pozycja tak jak w pkt 6; pacjent musi użyć kciuka.

9. POKRÓJ KAWAŁEK JEDZENIA I ODŁÓŻ DO MISKI OBOK.

10. POZYCJA STOJĄCA (w jednym miejscu). 5 RAZY ODBIĆ CZĘŚCIĄ DŁONIOWĄ DUŻĄ PIŁKĘ.

11. DOTKNIĘCIA PALCÓW I KCIUKA (14× w 10 s).

Kciuk nie może się ześlizgiwać z jednego palca na drugi, ruch musi być rytmiczny.

12. SUPINACJA I PRONACJA DŁONI NIEDOWŁADNEJ (20× w 10 s) NA RĘCE POŚREDNIO NIEDOWŁADNEJ.

Ramię musi być z dala od ciała. Część dłoniowa i grzbietowa ręki niedokładnej musi dotykać dłoni ręki pośrednio niedowładnej. Każde klaśnięcie liczy się jako raz (oceniamy szybkość).

13. STANIE, BEZPOŚREDNIO NIEDOWŁADNA RĘKA ODWIEDZIONA DO 90°, RĘKA OPARTA NA ŚCIANIE.

Skręć ciało w kierunku ściany i ręki, nie pozwól na zgięcie łokcia, cały czas kontakt dłoni ze ścianą.

14. NAŁÓŻ NA GŁOWĘ TASIEMKĘ I ZAWIĄŻ KOKARDKĘ Z TYŁU.

Szyja pacjenta nie może być zgięta, ręka niedowładna nie może tylko trzymać tasiemki.

15. KOCI KOCI ŁAPCI (7× w 15 s).

Całkowita liczba punktów z sekcji C :

Bibliografia:
Nouri FM (1987) Clinical Rehabilitation 301–305. Wade DT (1992) Measurement in Neurological Rehabilitation. Oxford University Press ISBN 0-19-261954-3.
L. Zeltzer, N. Korner-Bitensky i inni — Assessment of motor function in stroke function. Physiotherapy. 65, 48–51 (1979).
Opracowanie: E. Nowak

Oceń ten artykuł

- | brak ocen