Wady postawy w płaszczyźnie strzałkowej

1) Plecy okrągłe

• przyczyna
  • wrodzona
  • nabyta (zmęczenie, schorzenie)
• lokalizacja zmian
  • odcinek fizjologicznej kifozy (hiperkifoza piersiowa)
  • szczyt kifozy w górę lub w dół (wysoka, niska)
  • odcinek niższy (kifoza totalna, połowiczna piersiowo-lędźwiowa, lędźwiowa)
• stopień zaawansowania zmian
  • trzony kręgowe (zniekształcenie, sklinowanie)
  • dyski (przemieszczenie ku tyłowi)

Hiperkifoza - nadmierne uwypuklenie odcinka piersiowego kręgosłupa, często kompensowane wzrostem lordozy szyjnej i lędźwiowej. Może ograniczać wydolność oddechową i powodować ból międzyłopatkowy.

Sylwetka z boku

• głowa wysunięta do przodu
• barki wysunięte do przodu
• klatka piersiowa spłaszczona, zapadnięta
• łopatki odstające
• klatka piersiowa nadmiernie uwydatniona

Konsekwencje

• przykurcz mięśni piersiowych mniejszych
• przykurcz mięśni międzyżebrowych
• klatka piersiowa w pozycji wydechowej (możliwa niewydolność oddechowa)

2) Plecy wklęsłe

• przyczyna
  • wrodzona
  • nabyta
• lokalizacja
  • hyperlordoza
  • lordoza wysoka i niska
• rozciągnięte
  • mięsień pośladkowy wielki
  • mięsień kulszowo-goleniowy
  • mięsień prosty brzucha
• przykurczone
  • mięsień biodrowo-lędźwiowy
  • mięsień prosty uda
  • mięsień czworoboczny lędźwi
  • prostownik grzbietu odcinek lędźwiowy

Sylwetka z boku

• wygięcie lordozy z uwypukleniem pośladków
• przodopochylenie miednicy
• brzuch uwypuklony

Konsekwencje

• zaburzenie narządów wewnętrznych na poziomie jamy brzusznej
• zaburzenia miesiączkowania
• nawykowe zaparcia
• bólowe zespoły dolnego odcinka kręgosłupa — przeciążenie wyrostków stawowych
• upośledzenie ruchów przepony

3) Plecy płaskie

• zmniejszenie wszystkich fizjologicznych krzywizn kręgosłupa

Sylwetka

• obniżone barki
• spłaszczona klatka piersiowa
• odstające łopatki

Konsekwencje

• bóle głowy
• ucisk narządów wewnętrznych

4) Plecy wklęsło-okrągłe

Przyczyna

• asteniczna postawa ciała
• kompensacja

5) Skolioza

• odchylenie od osi anatomicznej kręgosłupa w trzech płaszczyznach

Konsekwencje

• zaburzenie oddychania
• zaburzenia układu krwionośnego

Występowanie

• 4–15% osób w wieku 10–14 lat
• wrodzona
• nabyta
• funkcjonalna
• strukturalna

Podział skolioz

• Skolioza funkcjonalna – u dzieci i młodzieży z osłabionym układem mięśniowym i więzadłowym.
• Skolioza strukturalna – trwała zmiana w obrębie poszczególnych kręgów całego kręgosłupa i okolicznych tkanek.

Objawy (lokalizacja) skoliozy

I rzędowe

• dotyczą kręgosłupa i kości krzyżowej
• boczne wygięcie kręgosłupa
• rotacja kręgosłupa
• torsja kręgów (deformacje)
• zmiany w zakresie przednio-tylnym

II rzędowe

• dotyczą klatki piersiowej i miednicy
• garb żebrowy tylny (po wypukłej stronie kręgosłupa)
• wgłębienie żebrowe (po wklęsłej stronie kręgosłupa)
• skręcenie i obniżenie talerza biodrowego
• wystawanie biodra

III rzędowe

• dotyczą dalszych odcinków
• asymetria trójkąta talii (głębszy po stronie wklęsłości lędźwiowej)
• asymetria łopatek
• lokalizacja
• liczba łuków

Inne podziały skoliozy

• pierwotność skrzywień – pierwotne i wtórne
• stopień wyrównania mechanicznych skrzywień

Skolioza skompensowana – pion z guzowatości potylicznej zewnętrznej przechodzi przez szparę pośladkową.
Skolioza nieskompensowana – pion nie przechodzi przez szparę pośladkową.

Kąt Cobba - określa skrzywienie pierwotne

• skolioza I rzędu do 30° (skrzywienie wyrównuje się czynnie, całkowicie lub częściowo)
• skolioza II rzędu 30–60° (biernie, całkowicie lub częściowo)
• skolioza III rzędu 60–90° (nie wyrównuje się ani czynnie, ani biernie)
• skolioza IV rzędu ponad 90° (zmiany zwyrodnieniowe, leczenie operacyjne)

Kąt Cobba mierzy się na zdjęciu rentgenowskim w projekcji AP.

Wady klatki piersiowej

• lejkowata lub szewska (zaburzenie pracy przepony, nieproporcjonalny rozrost chrząstek)
• kurza (zniekształcenie mostka)