Spis leków nazwa i działanie
- Acebutolol – β-adrenolityk (LBA)
- Acyklowir – p/wirusowy (Zovirax)
- Adenozyna – lek przeciwarytmiczny, stosowana w napadowym częstoskurczu nadkomorowym
- Alfentanyl – opioid, agonista
- Aldehydy (glutarowy) – środki odkażające
- Aldesan E – do sterylizacji narzędzi chirurgicznych
- Alkohol (etylowy, izopropylowy) – środki odkażające
- Alkuronium – zwiotczający mięśnie prążkowane, niedepolaryzujący
- Alprazolam – benzodiazepina, anksjolityk
- Amantadyna – działanie dopaminergiczne; efekt cholinolityczny obwodowy
- Amfoterycyna – lek przeciwgrzybiczy (polienowy)
- Amiloryd – lek moczopędny, oszczędzający K+
-
Aminoglikozydy – głównie aktywne wobec bakterii Gram- (przykłady)
- I gen: streptomycyna, neomycyna (gruźlica, zakażenia skóry, oka, biegunki bakteryjne)
- II gen: gentamycyna, tobramycyna, amikacyna (zakażenia układu pokarmowego, gronkowiec, zapalenie opon mózgowych, posocznica)
- Amiodaron – bloker kanałów K+, przeciwarytmiczny (może mieć poważne działania niepożądane)
- Amitryptylina – „nieselektywny” inhibitor wychwytu noradrenaliny i serotoniny, lek przeciwdepresyjny
- Amocid 2000 – fenolowy preparat bakteriobójczy (prątki gruźlicy, grzyby)
- Atenolol – β-adrenolityk
- Atrakurium – zwiotczający mięśnie prążkowane, niedepolaryzujący
- Atropina – cholinolityk
- Arosept – odkażanie sprzętu medycznego
- Benserazyd – hamuje przemianę lewodopy poza OUN
- Benzhydraminum hydrochloricum – lek przeciwhistaminowy (Aviomarin)
- Benzokaina – znieczulenie miejscowe, powierzchniowe
- Betanechol – cholinomimetyk, ester choliny
- Betaxolol – β-adrenolityk
- Bisoprolol – β-adrenolityk
- Bretylium – bloker kanałów K+, przeciwarytmiczny
- Bromokryptyna – działanie dopaminergiczne
- Bupiwakaina – znieczulenie miejscowe, przewodowe
- Buprenorfina – opioid, agonista-antagonista
- Celokoksib – NLPZ
-
Cefalosporyny – antybiotyki β-laktamowe
- I gen: cefradyna, cefazolina
- II gen: cefuroksym, cefamandol, cefaklor
- III gen: cefotaksym, ceftriakson
- IV gen: cefepim, cefpirom (stosowane w ciężkich zakażeniach)
- Chinidyna – przeciwarytmiczny, hamuje kanały Na+, wydłuża repolaryzację
-
Chinoliny – antybiotyki bakteriobójcze (głównie Gram-)
- I gen: kwas nalidyksowy, oksolinowy, pipemidowy, cynoksacyna
- II gen: ofloksacyna, cyprofloksacyna, norfloksacyna, pefloksacyna
- IV gen: moksyfloksacyna
- Chloramfenikol – antybiotyk, bakteriostatyczny (G+, G-, dur, dur brzuszny)
- Chlordiazepoksyd – benzodiazepina, anksjolityk
- Chlorek benzalkonium (Sterinol) – detergent, odkażanie błon śluzowych
- Chlorek suksametonium – zwiotczający mięśnie prążkowane, depolaryzujący
- Chlorheksydyna – biguanid, aktywna wobec Gram+, stosowana do odkażania skóry przed zabiegiem
- Chloroprokaina – znieczulenie miejscowe, nasiękowe
- Chloropromazyna – neuroleptyk (pochodna fenotiazyny), przeciwwymiotny, uspokajający
- Cinnarizine – (Cinnarizina) stosowana w zawrotach głowy i otępieniach naczyniopochodnych
- Cyklobarbital – barbituran o średnim czasie działania
- Deanol – lek nootropowy (wspomaganie koncentracji); Delawirydyna – nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy HIV
- Desfluran – anestetyk wziewny
- Desson – syntetyk fenolu, stosowany do dezynfekcji (ręce, pochwa)
- Diazepam – znieczulenie dożylne, przeciwlękowy, benzodiazepina
- Dibenzepina – „mieszanina selektywna” inhibitor wychwytu noradrenaliny i serotoniny, p/depresyjny
- Digoksyna – glikozyd nasercowy
- Dihydralazyna – azotan, działanie nasercowe
- Dihydroergotamina – alkaloid sporyszu, działanie adrenolityczne (α)
- Dihydroergotoksyna – alkaloid sporyszu, stosowana w otępieniach naczyniopochodnych
- Diklofenak – NLPZ, kwas arylooctowy
- Diltiazem – bloker kanałów Ca2+, przeciwarytmiczny
- Didanozyna – nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy HIV
- Droperidol – neuroleptyk (pochodna butyrofenonu)
- Dishand – preparat do odkażania skóry chirurgów i personelu medycznego
- Dizipramina – „nieselektywny” inhibitor wychwytu noradrenaliny i serotoniny, p/depresyjny
- Dizopiramid – przeciwarytmiczny, hamuje kanały Na+, wydłuża repolaryzację
- Dobutamina – adrenomimetyk, agonista receptorów β1
- Dofetylid – bloker kanałów K+, przeciwarytmiczny
- Doksakurium – zwiotczający mięśnie prążkowane, niedepolaryzujący
- Doksepina – „nieselektywny” inhibitor wychwytu noradrenaliny i serotoniny, p/depresyjny
- Domperidon – zmniejsza działania lewodopy na obwód (mniej działań pozapiramidowych)
- Dopamina – adrenomimetyk (działanie zależne od dawki: receptory D, β, α)
- Efedryna – adrenomimetyk, umiarkowanie pobudzający
- Enalapril – inhibitor ACE (inhibitora konwertazy angiotensyny)
- Epinefryna (adrenalina) – adrenomimetyk (α i β)
- Ergotamina – alkaloid sporyszu, działanie adrenolityczne (α)
- Estazolam – benzodiazepina, anksjolityk
- Etidokaina – znieczulenie przewodowe
- Etomidat – niebarbituranowy lek do znieczuleń dożylnych
- Fenobarbital – barbituran o długim działaniu
- Fenol (kwas karbolowy) – stosowany w stomatologii
- Fenoterol – adrenomimetyk, receptor β2
- Fentanyl – opioid, agonista
- Fenylefryna – α-adrenomimetyk
- Fenylobutazon – NLPZ
- Fenytoina – lek przeciwdrgawkowy; wpływa na przewodzenie i układ sercowy
- Fizostygmina – cholinomimetyk, inhibitor acetylocholinoesterazy
- Flekainid – silny wpływ na kanały Na+, przeciwarytmiczny (może być toksyczny)
- Flufenazyna – neuroleptyk, pochodna fenotiazyny
- Flumazenil – antagonista receptorów benzodiazepinowych (stosowany przy przedawkowaniu)
- Fluoksetyna – selektywny inhibitor wychwytu serotoniny (SSRI), p/depresyjny
- Formoterol – adrenomimetyk, receptor β2
- Foskarnet (Foscavir) – lek przeciwwirusowy
- Furazolidon – antybiotyk pochodzenia furanu (zakażenia przewodu pokarmowego)
- Furosemid – diuretyk pętlowy
- Gancyklowir – lek przeciwwirusowy (Cytovene), stosowany w CMV
- Granisetron – p/wymiotny, antagonista receptorów serotoninowych 5-HT3
- Halazon – chlorowy preparat do uzdatniania wody pitnej w warunkach polowych
- Haloperidol – neuroleptyk, działanie przeciwwymiotne
- Heksachlorofen – fenol, działanie bakteriostatyczne (stosowany w mydłach)
- Holotan – anestetyk wziewny (halotan)
- Homatropina – cholinolityk
- Hioscyna (scopolamina) bromowodorek – cholinolityk
- Hydrochlorotiazyd – diuretyk tiazydowy
- Hydroksyzyna – lek uspokajający, słabe działanie anksjolityczne
- Ibulitid – bloker kanałów K+, przeciwarytmiczny
- Ibuprofen – NLPZ
- Imipenem – karbapenem, antybiotyk β-laktamowy
- Imipramina – „nieselektywny” inhibitor wychwytu noradrenaliny i serotoniny, p/depresyjny
- Indinawir – inhibitor proteazy HIV
- Idoksurydyna – lek przeciwwirusowy do stosowania miejscowego (opryszczka rogówki)
- Indometacyna – NLPZ
- Interferon alfa – lek przeciwwirusowy, stosowany w niektórych zapaleniach wątroby
- Ipratropium – cholinolityk; Izofluran – anestetyk wziewny; Isoniazid – lek w gruźlicy
- Izoprenalina – adrenomimetyk, receptor β1 i β2
- Jod (Jodum) – działanie bakteriobójcze i grzybobójcze
- Jodyna (Tinctura Jodi) – odkażanie nieuszkodzonej skóry
- Karbachol – cholinomimetyk, ester choliny
- Karbamazepina – profilaktyka napadów (również w chorobach afektywnych), przeciwpadaczkowy
- Karbapenemy – antybiotyki β-laktamowe o szerokim spektrum (G+, G-), stosowane w ciężkich zakażeniach
- Karbidopa – hamuje przemianę lewodopy poza OUN
- Karwedilol – adrenolityk (β)
- Kaptopril – inhibitor ACE
- Ketamina – anestetyk (dysocjacyjny)
- Klomipramina – „nieselektywny” inhibitor wychwytu noradrenaliny i serotoniny, p/depresyjny
- Klonazepam – benzodiazepina, anksjolityk
- Klonidyna – agonista receptorów α2 (sympatykolityk)
- Klorazepat – benzodiazepina, anksjolityk
- Klotrimazol – syntetyczny lek przeciwgrzybiczy
- Klozapina – atypowy lek neuroleptyczny, stosowany w lekoopornej schizofrenii
- Kodeina – opioid, agonista
- Kokaina – znieczulenie miejscowe, powierzchniowe (lokalny środek znieczulający i środek miejscowo znieczulający z działaniem wazokonstrykcyjnym)
- Krezol – fenol, działanie p/dropocznoustrojowe w jelitach
- Kwas acetylosalicylowy – NLPZ (ASA)
- Kwas benzoesowy – konserwant w żywności
- Kwas mlekowy – wpływa na mikroflorę pochwy
- Kwas octowy 6% – do przemywań pochwy
- Kwas salicylowy – stosowany w zakażeniach grzybiczych skóry
- Kwas walproinowy – stosowany w profilaktyce nawrotów (m.in. w zaburzeniach afektywnych)
- Kwetiapina – atypowy neuroleptyk, wpływa m.in. na receptory α1-adrenergiczne i H1-histaminowe
- Labetalol – adrenolityk (β/α)
- Lamiwudyna – nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy HIV
- Lanatosid C – glikozyd nasercowy
- Lewomepromazyna – neuroleptyk, pochodna fenotiazyny
- Lewodopa – naturalny prekursor dopaminy (stosowany w chorobie Parkinsona)
- Lidokaina – blokuje kanały Na+, stosowana miejscowo i do znieczuleń przewodowych; w niedotlenieniu mięśnia sercowego może wpływać na QT
- Linkozamidy – antybiotyki aktywne wobec Gram+
- Linkomycyna (klindamycyna) – stosowana u osób uczulonych na penicyliny, w zakażeniach skóry, kości, gardła, ucha środkowego
- Lorazepam – benzodiazepina, anksjolityk
-
Lozartan – antagonista receptora angiotensynowego (ARB)
- Makrolidy – antybiotyki bakteriostatyczne (G+), zakażenia dróg oddechowych, żółć i inne
- I gen: erytromycyna, spiramycyna
- II gen: roksytromycyna, azytromycyna, klarytromycyna
- Makrolidy – antybiotyki bakteriostatyczne (G+), zakażenia dróg oddechowych, żółć i inne
- Matusan – biguanid, odkażanie (działa na Gram+ i drobnoustroje grzybopodobne)
- Medazepam – benzodiazepina, anksjolityk
- Meklofenoksat – lek nootropowy (stosowany czasem w chorobie Alzheimera, Parkinsonie)
- Meksyletyna – wpływa na przewodzenie w sercu, może skracać QT
- Meloksykam – NLPZ
- Mepiwakaina – znieczulenie miejscowe, przewodowe
- Meropenem – karbapenem, antybiotyk β-laktamowy
- Metoksyheksital – barbituran, krótki czas działania, do znieczuleń dożylnych
- Metoprolol – adrenolityk β
- Metronidazol – antybiotyk z grupy nitroimidazoli (uszkodzenie DNA drobnoustrojów)
- Metylfenobarbital – barbituran, przeciwdrgawkowy
- Metylodigoksyna – glikozyd nasercowy
- Metylodopa – lek sympatykolityczny (stosowany w nadciśnieniu, m.in. w ciąży)
- Mikonazol – syntetyczny lek przeciwgrzybiczy
- Midozolam – benzodiazepina, anksjolityk/premedykacja
- Minocyklina – antybiotyk z grupy tetracyklin
- Mitrazapina – lek noradrenergiczny i serotoninergiczny, przeciwdepresyjny, uspokajający
- Mizazolam – benzodiazepina
- Moklobemid – inhibitor MAO-A, lek przeciwdepresyjny (stosowany u osób starszych)
- Moksonidyna – agonista receptorów imidazolowych (admimetyk) obniżający ciśnienie
- Monobaktamy – antybiotyki β-laktamowe (głównie przeciwko G-), przykładem aztreonam
- Mononit – azotan, działanie nasercowe
- Morfina – opioid, agonista
- Nadtlenek wodoru – utleniacz, środek odkażający
- Nadmanganian potasu – utleniacz, może drażnić tkanki
- Nalbufina – opioid, agonista-antagonista
- Nalokson – antagonista opioidowy (stosowany przy zatruciach)
- Natamycyna – lek przeciwgrzybiczy
- Neostygmina – cholinomimetyk, inhibitor AChE
- Neospazmina – preparat ziołowy o działaniu uspokajającym
- Neuroleptaanalgezja – technika analgezji neuroleptycznej (neuroleptyk, pochodna butyrofenonu)
- Newirapina – nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy HIV
- Niergolina – stosowana w otępieniach naczyniopochodnych
- Nifuroksazyd – antybiotyk z grupy furanów (zakażenia przewodu pokarmowego)
- Nitrazepam – benzodiazepina, anksjolityczna
- Norepinefryna (noradrenalina) – α-adrenomimetyk
- Nystatyna – lek przeciwgrzybiczy
- Oksprenolol – β-adrenolityk
- Olanzapina – atypowy neuroleptyk (wpływ na 5-HT2A i D4)
- Ondansetron – antagonista receptorów 5-HT3, przeciwwymiotny (po chemioterapii, radioterapii, operacjach)
- Opipramol – „nieselektywny” inhibitor wychwytu noradrenaliny i serotoniny, p/depresyjny
- Orcyprenalina – adrenomimetyk, receptor β1 i β2
- Pankuronium – zwiotczający mięśnie prążkowane, niedepolaryzujący
- Paracetamol – lek przeciwbólowy i przeciwgorączkowy (nieklasyfikowany jako NLPZ)
-
Penicyliny – antybiotyki β-laktamowe
- Naturalne (G+): benzylowa, prokainowa, benzatynowa, fenoksymetylowa (zastosowanie: paciorkowce, zakażenia układu oddechowego, wsierdzia)
- Izoksazolilowe (G+): ampi-, kloksa-, dikloksa-, flukloksacylina (zakażenia dróg oddechowych, dróg żółciowych)
- Aminopenicyliny (G+, G-): ampicylina, amoksycylina (zakażenia dróg oddechowych, moczowych, ucha środkowego, skóry i tkanek miękkich)
- Antyseudomonalne: piperacylina (stosowana w zakażeniach układu moczowego, oddechowego, opon mózgowych, posocznicy)
- Pentazocyna – opioid, agonista-antagonista
-
Peptydowe antybiotyki
- Glikopeptydy: wankomycyna (aktywny wobec gronkowców i paciorkowców, stosowany przy oporności na inne antybiotyki), teikoplanina, bacytracyna
- Streptograminy: pristinamycyna (paciorkowce, gronkowce, gonokoki)
- Perindopril – inhibitor ACE
- Perfenazyna – neuroleptyk, pochodna fenotiazyny
- Petydyna (pethidine) – opioid, agonista
- Pilokarpina – cholinomimetyk, alkaloid
- Piracetam – lek nootropowy (stosowany w zaburzeniach świadomości i niektórych zaburzeniach neurologicznych)
- Pirenzepina – cholinolityk
- Pirydostygmina – cholinomimetyk, inhibitor AChE
- Pirytynol – lek nootropowy (stosowany w otępieniach, w leczeniu alkoholizmu)
- Podtlenek azotu – anestetyk wziewny (gaz rozweselający)
- Podchloryny – uwalniają chlor (stosowane do odkażania odchodów)
- Prazosyna – adrenolityk α
- Prokaina – znieczulenie miejscowe, nasiękowe, przewodowe
- Prokainamid – przeciwarytmiczny, hamuje Na+, wydłuża repolaryzację
- Proksybarbal – lek uspokajający, słabe działanie anksjolityczne
- Propafenon – przeciwarytmiczny
- Propranolol – β-adrenolityk
- Proscillaridyna – glikozyd nasercowy
- Refokosib – NLPZ
- Reserpina – lek sympatykolityczny
- Rifampicyna – lek w gruźlicy
- Rimiterol – adrenomimetyk, receptor β2
- Risperidon – nowoczesny neuroleptyk
- Ropiwakaina – znieczulenie miejscowe, przewodowe
- Rybawiryna – lek przeciwwirusowy, stosowany w zakażeniach układu oddechowego i wirusach RNA
- Salbutamol – adrenomimetyk, receptor β2
- Salmeterol – adrenomimetyk, receptor β2 (długodziałający)
- Selegilina – inhibitor MAO-B, zwiększa stężenie dopaminy
- Septyl – syntetyk fenolu do dezynfekcji pomieszczeń szpitalnych
- Sertralina – selektywny inhibitor wychwytu serotoniny (SSRI), przeciwdepresyjny
- Sewofluran – anestetyk wziewny
- Sole litu – profilaktyka nawrotów choroby afektywnej dwubiegunowej
- Sorbonie – azotan, działanie nasercowe
- Sotalol – β-adrenolityk o dodatkowym działaniu przeciwarytmicznym
- Spironolakton – diuretyk oszczędzający K+
- Streptomycyna – stosowana w gruźlicy
-
Sulfonamidy – bakteriostatyczne (G+, G-), nie działają na grzyby i wirusy
- krótko działające: sulfafurazol
- specjalne zastosowania: sulfasalazyna (przeciwzapalny, w RZS i chorobach zapalnych jelit)
- sulfacetamid (zapalenie oka, oparzenia)
- ko-trimoksazol (złożony preparat)
- Sulpiryd – atypowy neuroleptyk
- Surfasept – preparat do odkażania sprzętu
- Temazepam – benzodiazepina, anksjolityczna
- Terazosyna – adrenolityk α1
-
Tetracykliny – antybiotyki
- naturalne (ograniczone stosowanie poza leczeniem trądziku)
- zmodyfikowane (wydłużony czas działania): np. minocyklina
- Tianeptyna – lek noradrenergiczny i serotoninergiczny, przeciwdepresyjny
- Tiopental – barbituran o krótkim czasie działania, znieczulenie dożylne
- Torosemid – diuretyk pętlowy
- Tramadol – lek opioidowy, agonista-antagonista
- Trandolapril – inhibitor ACE
- Tioridazyna – neuroleptyk, pochodna fenotiazyny
- Tritylperazyna – neuroleptyk, przeciwwymiotny (pooperacyjny, łagodzi dolegliwości błędnikowe)
- Tynidazol – antybiotyk/nitroimidazol (niszczy DNA drobnoustrojów)
- Tyrol – fenol, działanie bakteriobójcze i grzybobójcze
- Werapamil – bloker kanałów Ca2+, przeciwarytmiczny
- Wenlafaksyna – inhibitor wychwytu serotoniny i noradrenaliny (SNRI), przeciwdepresyjny
- Węglan litu – profilaktyka nawrotów choroby afektywnej dwubiegunowej
- Zidowudyna – nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy HIV
- Zolpidem – lek nasenny (niebenzodiazepinowy modulujący receptor benzodiazepynowy)