Skala Tardieu
Pozwala na ocenę jakości reakcji mięśniowej. Uwzględnia napięcie zależne od szybkości zginania kończyny. Obejmuje ona ocenę zakresu ruchu biernego podczas rozciągania mięśnia w bardzo wolnym tempie, ocenę jakości odpowiedzi mięśnia podczas szybkiego rozciągania oraz pomiar kąta, przy którym dochodzi do pierwszej nadreaktywnej reakcji mięśnia na rozciąganie.
Metoda określa ograniczenie zakresu przy ruchu biernym prowadzonym:
- wolno
- szybko
Pierwszy pomiar interpretowany jest jako ograniczenie spowodowane wtórnym zwiększeniem sztywności mięśni i tkanki łącznej. Drugi pomiar interpretowany jest jako spastyczność. Podstawę pomiaru spastyczności stanowi kąt zatrzymania ruchu i szybkość, przy której uzyskano zatrzymanie. Napięcie mięśniowe oceniane jest na podstawie oceny odpowiedzi mięśniowej przy różnych prędkościach rozciągania. Ocenie zostaje poddana jakość reakcji mięśniowej podczas ruchu kończyną z określoną prędkością oraz kąt, przy którym pojawia się reakcja mięśniowa.
Kąt spastyczności: to różnica między kątem zatrzymania przy powolnym ruchu (V1) a kątem zahamowania ruchu wykonywanego z największą prędkością (V3). Szybkość ruchu części kończyny opadającej pod wpływem siły ciężkości (V2) stanowi wartość pośrednią. Dla każdej grupy mięśniowej określa się reakcje na rozciągnięcie przy różnej szybkości za pomocą: jakości reakcji mięśniowej i kąta reakcji mięśniowej.
Pozycja wyjściowa do badania: Badanie stawów kończyny górnej przeprowadza się w pozycji siedzącej ze stawem łokciowym zgiętym do kąta 90° (z wyjątkiem, gdy badany jest staw łokciowy) przy zalecanych ułożeniach stawów i szybkości V3 lub V2. Badanie stawów kończyny dolnej przeprowadza się w pozycji leżącej na plecach przy zalecanych pozycjach stawów i szybkościach ruchu.
| Szybkość rozciągania | Jakość reakcji mięśniowej (X) | Kąt reakcji mięśniowej (Y) |
| V1 – tak wolno jak to jest możliwe | 0 – brak oporu w ciągu całego ruchu | Zmierzony w pozycji minimalnego rozciągnięcia mięśnia (odpowiadającemu kątowi, przy którym pojawia się reakcja mięśnia na rozciąganie) dla wszystkich stawów z wyjątkiem stawu biodrowego, gdzie zależy to od anatomicznej pozycji spoczynkowej dla poszczególnych grup mięśniowych. |
| V2 – szybkość segmentu kończyny opadającego pod wpływem siły ciężkości | 1 – niewielki opór w ciągu całego ruchu biernego, bez wyraźnych przytrzymań przy określonym kącie | Zmierzony w pozycji minimalnego rozciągnięcia mięśnia (odpowiadającemu kątowi, przy którym pojawia się reakcja mięśnia na rozciąganie) dla wszystkich stawów z wyjątkiem stawu biodrowego, gdzie zależy to od anatomicznej pozycji spoczynkowej dla poszczególnych grup mięśniowych. |
| V3 – tak szybko jak to jest możliwe (szybciej niż tempo samoistnego opadania segmentu kończyny pod działaniem siły ciężkości) | 2 – wyraźne przytrzymywanie przy określonym kącie, zaburzające ruch bierny, z następczym rozluźnieniem | Zmierzony w pozycji minimalnego rozciągnięcia mięśnia (odpowiadającemu kątowi, przy którym pojawia się reakcja mięśnia na rozciąganie) dla wszystkich stawów z wyjątkiem stawu biodrowego, gdzie zależy to od anatomicznej pozycji spoczynkowej dla poszczególnych grup mięśniowych. |
|
V1 - wykorzystuje się w ocenie biernego zakresu ruchu V2 i V3 - służą do oceny spastyczności |
3 – klonus wywołujący zmęczenie (trwający krócej niż 10 s podczas utrzymania rozciągniętego mięśnia z siłą niepozwalającą na jego rozluźnienie) występujący przy określonym kącie | Zmierzony w pozycji minimalnego rozciągnięcia mięśnia (odpowiadającemu kątowi, przy którym pojawia się reakcja mięśnia na rozciąganie) dla wszystkich stawów z wyjątkiem stawu biodrowego, gdzie zależy to od anatomicznej pozycji spoczynkowej dla poszczególnych grup mięśniowych. |
|
V1 - wykorzystuje się w ocenie biernego zakresu ruchu V2 i V3 - służą do oceny spastyczności |
4 – klonus nie wywołujący zmęczenia (trwający dłużej niż 10 s podczas utrzymania rozciągniętego mięśnia z siłą niepozwalającą na jego rozluźnienie) występujący przy określonym kącie | Zmierzony w pozycji minimalnego rozciągnięcia mięśnia (odpowiadającemu kątowi, przy którym pojawia się reakcja mięśnia na rozciąganie) dla wszystkich stawów z wyjątkiem stawu biodrowego, gdzie zależy to od anatomicznej pozycji spoczynkowej dla poszczególnych grup mięśniowych. |
| Staw | Grupa mięśniowa |
| Barkowy |
Przywodziciele w poziomie (V3) Przywodziciele w pionie (V3). Rotatory wewnętrzne (V3) |
| Łokciowy |
Zginacze (ramię przywiedzione, V2) Prostowniki (ramię odwiedzione, V3) Nawracacze przedramienia (ramię przywiedzione, V3). Odwracacze przedramienia (j.w.) |
| Promieniowo-nadgarstkowy |
Zginacze (V3) Prostowniki (V3) |
| Biodrowy |
Prostowniki (staw kolanowy wyprostowany, V3) Przywodziciele (j.w.) Rotatory zewnętrzne (staw kolanowy zgięty do 90°, V3). Rotatory wewnętrzne (j.w.) |
| Kolanowy |
Prostowniki (biodro zgięte do kąta 30°, V2) Zginacze (biodro, V3) |
| Skokowy |
Zginacze podeszwowe (kolano zgięte do kąta 30°, V3) |
