Fizjoterapia w uszkodzeniu kończyny górnej

Obręcz barkowa

• parzyste obojczyki
• parzyste łopatki

Nie stanowi sztywnego połączenia, wykazuje w swoim obrębie dużą ruchomość, stąd urazy nie pociągają za sobą poważnych uszkodzeń i wydatnego upośledzenia czynności kończyn górnych.

ZŁAMANIE OBOJCZYKA (fractura claviculae)

• częste przy upadku na wyprostowaną rękę lub bark
• kość ulega przerwaniu zwykle w środkowej lub obwodowej części trzonu

• rzadsze – złamania barkowego lub mostkowego końca obojczyka
• typowe przemieszczenie:
  • odłam przyśrodkowy – pociągnięty ku górze przez mięsień mostkowo-obojczykowo-sutkowy
  • odłam obwodowy – pociągnięty przez ciężar kończyny w dół
• powikłania: uszkodzenie lub ucisk końcami odłamu splotu ramiennego, tętnicy podobojczykowej, osklepka opłucnej
• leczenie: przed unieruchomieniem nastawia się przemieszczenie wyciągiem osiowym, ręcznym i uniesieniem odłamu obwodowego przez odwiedzenie i uniesienie barków; unieruchomienie – opatrunek ósemkowy (stella dorsi) w razie potrzeby uzupełniony szyną Grucy.
• złamania bez przemieszczeń – unieruchomione w opatrunku Desaulta
  • prognozowanie – złamania zrastają się zwykle w 3–4 tygodnie, czas gojenia zależy od wieku i unaczynienia odłamów
• zespolenia operacyjne – wyjątkowo w złamaniach wieloodłamowych i powikłaniach
  • powikłania – zrost opóźniony lub brak zrostu, zdarza się częściej po leczeniu operacyjnym niż zachowawczym

ZŁAMANIE ŁOPATKI (fractura scapulae)

• najczęściej w następstwie urazu bezpośredniego
• często razem ze złamaniami żeber i kręgosłupa

Złamanie może obejmować:

• szyjkę
• panewkę
• wyrostki barkowy i kruczy
• objawy: bolesność w czasie ruchów kończyną górną (pozostałe niewielkie przemieszczenie nie ogranicza funkcji kończyny)
• leczenie: unieruchomienie w opatrunku Desaulta 3–6 tygodni, następnie konieczne jest usprawnianie ruchów barku, zwłaszcza u osób starszych (rehabilitacja w zakresie przywracania zakresu ruchu i wzmacniania mięśni stabilizujących łopatkę)

ZWICHNIĘCIE STAWU BARKOWO–OBOJCZYKOWEGO (luxatio acromioclavicularis)

• powstaje w wyniku upadku na bark lub wyprostowaną rękę

• objawy:
  • objaw klawisza – jeżeli rozerwane zostaną wszystkie więzadła stawu, obojczyk przemieszcza się do góry, a łopatka pociągana ciężarem kończyny opada ku dołowi; występujący pod skórą obwodowy koniec obojczyka tworzy charakterystyczny „schodek”, który po naciśnięciu obniża się
• obrzęk i ból
• upośledzenie i niepewność ruchów
• niezopatrywane – będzie przyczyną narastania wtórnych zmian zniekształcających i niewydolności kończyny
• nadwichnięcie stawu (subluxatio) – gdy przerwane jest więzadło barkowo-obojczykowe z zachowaniem więzadła stożkowatego (lig. conoideum) i czworobocznego (lig. trapezoideum)

• leczenie – najlepiej pierwotne zszycie przerwanych więzadeł i torebki; wskazana jest także późniejsza rehabilitacja mająca na celu przywrócenie stabilności oraz wzmacnianie mięśni stabilizujących łopatkę

ZWICHNIĘCIE STAWU MOSTKOWO–OBOJCZYKOWEGO (luxatio sternoclavicularis)

• w wyniku bezpośredniego urazu barku – mostkowy koniec obojczyka przemieszcza się do przodu i góry, rzadziej do tyłu
• objawy – w zwichnięciu przednim powstający koniec obojczyka przemieszcza się w czasie ruchów kończyną górną do góry i do przodu
• leczenie – nastawienie zwichnięcia uzyskuje się odwiedzeniem i uniesieniem ramienia. Skłonność do nawrotu jest wskazaniem do zeszycia więzadeł i torebki. Zestarzałe zwichnięcie – może sprawiać ból i upośledzać ruchy, wymaga zabiegu rekonstrukcyjnego

PRZERWANIE ŚCIĘGNA MIĘŚNIA NADGRZEBIENIOWEGO (ruptura tendinis m. supraspinati)

• powstaje w następstwie zmian zwyrodnieniowych ścięgna (tarcie o wyrostek barkowy)
• przy większych urazach ścięgno może się oderwać wraz z częścią guzka większego lub wraz z innymi rotatorami ramienia
• Objawy:
• bolesność
• ograniczenie czynnego odwodzenia ramienia
• czynny ruch rotacji może być ograniczony i bolesny
• w przypadkach zastarzałych – mogą wystąpić ograniczone ruchy odwodzenia w stawie ramiennym
• Leczenie:
• unieruchomienie barku w odwiedzeniu i rotacji zewnętrznej na ok. 6 tygodni
• w rozległych uszkodzeniach – operacyjne
• po unieruchomieniu wymaga szybkiego usprawniania ze względu na skłonność do przykurczów barku; program rehabilitacji obejmuje stopniowe przywracanie zakresu ruchu, ćwiczenia izometryczne i późniejsze wzmacnianie rotatorów

ZŁAMANIA KOŚCI RAMIENNEJ

ZŁAMANIA GUZKA WIĘKSZEGO KOŚCI RAMIENNEJ (fractura tuberculi majoris humeri)

• Przyczyna:
  • wskutek urazu bezpośredniego – złamanie wieloodłamowe
  • wskutek oderwania przez gwałtowne napięcie mięśni (na radiogramie szczelina szersza na obwodzie)
  • z odbicia przez wyrostek barkowy w czasie odwodzenia ramienia (szczelina szersza w części dośrodkowiej)
  • łącznie ze złamaniami szyki chirurgicznej i anatomicznej
• Leczenie:
  • złamania bez przemieszczenia wymagają jedynie unieruchomienia
  • w razie przemieszczenia konieczne jest nastawienie - brak nastawienia jest wskazaniem do leczenia operacyjnego

ZŁAMANIA SZYJKI KOŚCI RAMIENNEJ (fractura colli humeri)

• są wynikiem urazu pośredniego z odwiedzenia lub przywiedzenia
• złamania wieloodłamowe są następstwem urazu bezpośredniego
• Objawy:
  • obrzęk i bolesność tuż poniżej stawu ramiennego
  • u osób szczupłych widoczne ustawienie kątowe
• Leczenie:
  • zaklinowane złamania z niedużym przemieszczeniem wymagają jedynie krótkiego (około 3 tyg.) unieruchomienia
  • złamanie z przemieszczeniem nastawia się uwzględniając mechanizm ich powstawania i unieruchomienie na 3–4 tygodnie w przewiedzeniu (złamanie w odwiedzeniu) bądź w odwiedzeniu (złamanie z przywiedzenia)
  • złamanie nie dające się nastawić zachowawczo oraz powikłane uszkodzeniem naczyń i nerwów – operacyjnie

ZŁAMANIA TRZONU KOŚCI RAMIENNEJ (fractura diaphysis ossis humeri)

• powstają najczęściej z urazu bezpośredniego lub pośredniego z jednoczesnym ruchem skrętnym
• najczęściej dochodzi do przemieszczenia ze skróceniem odłamów (działanie mięśni na odłamy)
• bardzo ważna jest ruchomość patologiczna i ustawienie kątowe – bezpośrednie sąsiedztwo nerwu promieniowego z kością ramienną stwarza warunki do jego zakleszczenia i może być przyczyną porażenia prostowników nadgarstka i palców (należy zwrócić uwagę na ruchy palców)
• Leczenie:
  • nastawienie i unieruchomienie w opatrunku gipsowym 6–8 tygodni
  • brak nastawienia (skośny przebieg szpary złamania), interpozycja nerwu promieniowego i porażenie – wskazanie do leczenia operacyjnego

ZŁAMANIE OBWODOWEGO ODCINKA KOŚCI RAMIENNEJ (fractura epiphysis distalis ossis humeri)

• są skutkiem upadku na łokieć (mechanizm zgięciowy) lub na wyprostowaną rękę (mechanizm wyprostny)

• częstsze u dzieci niż u dorosłych
• Odróżnia się:
  • złamania nadkłykciowe
  • przezkłykciowe
  • kłykcia przyśrodkowego
  • kłykcia bocznego
  • bloczek kości ramiennej
  • wieloodłamowe – jeżeli po urazie bezpośrednim

• Powikłania:
  • może dojść do uszkodzenia lub ucisku nerwów i naczyń przez odłamy, krwiak, obrzęk lub opatrunek gipsowy – konieczna kontrola krążenia i ruchów palców
• Obraz kliniczny:
  • obrzęk okolicy złamania
  • bolesność
  • kończyna jest zgięta powyżej łokcia ku przodowi lub ku tyłowi (silniej wystaje łokieć)
  • zdarzają się przemieszczenia skrętne i osiowe
• Leczenie:
  • nastawienia dokonuje się w znieczuleniu ogólnym w myśl zasady odwracania mechanizmu urazu
  • unieruchomienie gipsowe trwa 4 tygodnie, nie powinno uciskać (po nastawieniu złamania konieczne powtórne zdjęcie rentgenowskie i kontrola krążenia oraz ruchów palców, by uniknąć wtórnych powikłań – przykurcz ischemiczny Volkmana)
  • brak nastawienia oraz powikłania są wskazaniem do leczenia operacyjnego:
    • nastawienia
    • zespolenia odłamów
      • rewizji nerwów
    • odbarczenia naczyń itp.
• Usprawnianie:
  • należy zaczynać jak najwcześniej, początkowo ruchami biernymi i izometrycznymi, następnie stopniowe wzmacnianie mięśni i przywracanie funkcji

ZŁAMANIE KŁYKCI KOŚCI RAMIENNEJ (fractura condyli medialis s./lateralis humeri)

• jest złamaniem śródstawowym i ze względu na to wymaga dokładnego nastawienia i najczęściej unieruchomienia wewnętrznego (śruba, szew itp.)
• przy złamaniu bez przemieszczenia wystarcza krótkotrwałe unieruchomienie

ODERWANIE NADKŁYKCIA PRZYŚRODKOWEGO LUB BOCZNEGO KOŚCI RAMIENNEJ (abruptio epicondyli med. s. lat humeri)

• najczęściej u dzieci przy urazie bezpośrednim lub w wyniku gwałtownego napięcia mięśni
• Leczenie:
  • małe przemieszczenia – zachowawczo
  • wyraźne przemieszczenia – konieczne nastawienie i zespolenie operacyjne

ZWICHNIĘCIE STAWU ŁOKCIOWEGO (luxatio cubiti)

• połączone jest z dużym uszkodzeniem torebki i więzadeł lub ze złamaniem kości
• najczęściej zwichnięcia tylne (przy upadku na rękę wyprostowaną w stawie łokciowym), rzadsze przednie; zwichnięcie boczne może towarzyszyć obu postaciom

• Objawy:
  • może współistnieć złamanie wyrostka dziobiastego
  • uszkodzeniu mogą ulec nerwy i naczynia
  • zarysy stawu są zniekształcone z wystającym wyrostkiem łokciowym
  • szybko narastający obrzęk maskujący przemieszczenia
  • próby ruchów bolesne, ograniczone, sprężynowaniem
  • mogą powstawać uszkodzenia kostne i części miękkich
• Leczenie:
  • wymagają bezpośredniego nastawienia w znieczuleniu ogólnym
  • brak nastawienia lub niepełne nastawienie przemieszczonych odłamów są wskazaniem do leczenia operacyjnego

ZŁAMANIA KOŚCI PRZEDRAMIENIA

ZŁAMANIE WYROSTKA ŁOKCIOWEGO (fractura processus olecrani)

• z powodu urazu bezpośredniego (upadek na zgięty łokieć, uderzenie)
• w złamaniu z przemieszczeniem mimo obrzęku można wyczuć szczelinę złamania i wielkość przemieszczenia
• w złamaniach bez przemieszczenia nie zawsze konieczne jest unieruchomienie, czasem może wystarczyć jedynie oszczędzanie kończyny (temblak)
• w razie przemieszczenia niezbędne jest operacyjne zespolenie odłamów

ZŁAMANIE WYROSTKA DZIOBIASTEGO KOŚCI ŁOKCIOWEJ (fractura processus coronoidei)

• występuje rzadko, zwykle w połączeniu ze zwichnięciem łokcia do tyłu
• nastawienie można uzyskać zgięciem łokcia

ZŁAMANIE GŁOWY I SZYJKI KOŚCI PROMIENIOWEJ (fractura capitis et colli radii)

• bywa spowodowane urazem bezpośrednim, odwiedzeniem wyprostowanego przedramienia lub towarzyszy innym uszkodzeniom np. zwichnięciu łokcia
• W zależności od siły i mechanizmu urazu dochodzi do:
  • pęknięcia głowy kości promieniowej
  • złamania brzeżnego
  • złamania szyjki
  • złamania głowy z rozwałkowaniem lub przemieszczeniem
• Objawy:
  • obrzęk współmierny do wielkości uszkodzenia
  • bolesność w czasie ruchów obrotowych przedramienia
• Leczenie:
  • pęknięcia i złamania brzeżne bez przemieszczenia leczy się czynnościowo, tj. bez unieruchomienia (temblak), pozwalając na ruchy czynne po znieczuleniu miejscowym
  • przemieszczenia wymagają nastawienia, a następnie krótkotrwałego (do 2 tygodni) unieruchomienia
  • brak nastawienia może być wskazaniem do leczenia operacyjnego
  • usuwanie złamanej głowy kości promieniowej jest przeciwwskazane – zaburza funkcje przedramienia i może powodować nadwichnięcie i zwichnięcie stawu promieniowo-łokciowego dalszego

NADWICHNIĘCIE GŁOWY KOŚCI PROMIENIOWEJ (subluxatio capitis radii)

• zdarza się u małych dzieci między 2 a 4 rokiem życia w wyniku gwałtownego pociągnięcia za rękę; głowa kości promieniowej częściowo wymyka się z więzadła obrączkowego
• Objawy:
  • ból
  • przedramię ustawia się w wyproście i w supinacji
  • kończyna zwisa bezwładnie
• Leczenie:
  • nastawienie uzyskuje się przez nawrócenie przedramienia z równoczesnym naciskiem na głowę kości promieniowej
  • kończynę układa się na temblaku
• ZŁAMANIE TRZONÓW KOŚCI PRZEDRAMIENIA
  • powstaje na skutek urazu bezpośredniego lub upadku na rękę
  • przemieszczenie jest wypadową siły i kierunku urazu oraz napięcia mięśni
  • mały uraz przedramienia u dzieci i młodzieży powoduje złamanie podokostnowe - bez przemieszczenia lub z niedużym kątowym przemieszczeniem
• Leczenie:
  • przemieszczenie nastawia się dokładnie dostosowując odłamy; złamania skośne zwykle trzeba zespalać operacyjnie

ZŁAMANIE TRZONU KOŚCI ŁOKCIOWEJ Z ZWICHNIĘCIEM GŁOWY PROMIENIOWEJ (fractura ossis ulnae et luxatio capitis radii)

ZŁAMANIE MONTEGGIA

• izolowane złamanie trzonu kości łokciowej następuje pod wpływem urazu bezpośredniego - przemieszczenie pociąga za sobą zwichnięcie głowy kości promieniowej (złamanie typu Monteggia)
• ze względu na mechanizm i kierunek działania siły urazu dzielimy na:
  • wyprostne – ze zwichnięciem głowy kości promieniowej do przodu
  • zgięciowe – występuje rzadko, z przemieszczeniem głowy kości promieniowej do tyłu
• Objawy:
  • kątowe ustawienie kości łokciowej
  • widoczne uwypuklenie przemieszczonej głowy kości promieniowej
• Leczenie:
  • repozycję głowy kości promieniowej umożliwia jedynie anatomiczne nastawienie kości łokciowej
  • unieruchomienie w zgięciu trwa 6 tygodni
  • brak anatomicznego nastawienia, skośny przebieg szpary złamania – wskazanie do pierwotnego leczenia operacyjnego (leczenie operacyjne zastarzałych złamań daje gorsze wyniki)

ZŁAMANIE TRZONU KOŚCI PROMIENIOWEJ ZE ZWICHNIĘCIEM GŁOWY ŁOKCIOWEJ (fractura ossis radii cum luxatione capitis ulnae)

ZŁAMANIE GELEAZZI / PIEDMONTA

• przyczyną złamania trzonu kości promieniowej jest najczęściej uraz bezpośredni, rzadziej upadek na przywiedzioną rękę
• z przemieszczeniem odłamów łączy się zawsze zwichnięcie głowy kości łokciowej (złamanie typu Galeazzi)
• Objawy:
  • wystawanie głowy kości łokciowej
  • zwiększona ruchomość stawu promieniowo–łokciowego dalszego
• Leczenie:
  • nastawienie złamania, a zwłaszcza zabezpieczenie przed nawrotem przemieszczenia jest trudne
  • trzon kości promieniowej zespala się operacyjnie (np. pręty Rusha lub płytki i śruby)
• zwichnięcie kości łokciowej nastawia się

ZŁAMANIE ESSEX–LOPRESTI

• rzadkie – polega na wieloodłamowym złamaniu głowy kości promieniowej i zwichnięciu stawu promieniowo–łokciowego dalszego
• Leczenie: operacyjne

ZŁAMANIE DALSZEJ NASADY KOŚCI PROMIENIOWEJ (fractura radii loco typico)

• przy upadku lub urazie działającym na dłoń kość promieniowa pęka i łamie się powyżej stawu nadgarstkowego

ZŁAMANIE COLLESA (epiphyseolysis)

• przy upadku na dłoń w zgięciu grzbietowym (mechanizm wyprostny)
• odłam obwodowy przemieszcza się w kierunku grzbietowym w stronę promieniową, obrotowo w odwróceniu (supinatio) i kątowo w kierunku grzbietowym i promieniowym, przy działaniu urazu w osi – ulega wgnieceniu
• u dzieci – podobny mechanizm prowadzi do złuszczenia nasady kości promieniowej
• Objawy: ręka wraz z nadgarstkiem ustawia się bagnetowo
• Leczenie:
  • nastawienia można dokonać w znieczuleniu miejscowym lub ogólnym
  • anatomiczne ustawienie można osiągnąć po kolejnym zniesieniu wszystkich przemieszczeń, zwłaszcza za pomocą nawrócenia (pronatio) odłamu obwodowego
  • niedokładne nastawienie złamania może być powodem zniekształcenia, ograniczenia funkcji ręki, ucisku nerwu pośrodkowego w kanale nadgarstka
  • unieruchomienie gipsowe w postaci szyny grzbietowej powinno obejmować całe przedramię i rękę do głów kości śródręcza – 4–6 tygodni
  • w urazach rozległych bywa wskazane ujęcie opatrunkiem stawu łokciowego i kciuka
  • leczenie operacyjne – rzadko konieczne; wskazane gdy deformacja grzbietowa >20° lub skrócenie >10 mm, zwłaszcza u młodych pacjentów i przy złamaniach niestabilnych
  • coraz bardziej popularne – przezskórne gwoździowanie niestabilnych, zewnątrzstawowych oraz niektórych śródstawowych złamań; stosuje się także zespalanie drutami Kirschnera lub aparaty zewnętrzne, zwłaszcza przy uszkodzeniu tkanek miękkich

ZŁAMANIE DALSZEJ NASADY KOŚCI PROMIENIOWEJ (fractura radii loco typico e flexione)

• przy upadku lub urazie działającym na dłoń kość promieniowa pęka i łamie się powyżej stawu nadgarstkowego

ZŁAMANIE TYPU SMITHA

• przy upadku na dłoń w zgięciu dłoniowym (mechanizm zgięciowy)
• odwrócenie złamania Collesa z wytworzeniem typowych odwrotnych przemieszczeń: odłam obwodowy przemieszcza się w kierunku dłoniowym, łokciowym i obrotowo w nawróceniu (pronatio), zgina do tyłu i ulega wgnieceniu lub przemieszczeniu ze skróceniem
• leczenie – nastawienie wyciągiem osiowym z uwzględnieniem wszystkich pozostałych przemieszczeń, zwłaszcza odwrócenia (supinatio)
• unieruchomienie gipsowe w postaci szyny grzbietowej obejmuje całe przedramię i rękę do głów kości śródręcza – 4–6 tygodni
• w urazach rozległych bywa wskazane ujęcie opatrunkiem stawu łokciowego i kciuka

BRZEŻNE ZŁAMANIE KOŚCI PROMIENIOWEJ – ZŁAMANIE BARTONA

• powstaje po uderzeniu lub przy upadku na dłoń w zgięciu grzbietowo
• odłamaniu ulega grzbietowy odcinek nasady kości promieniowej
• nie nastawione przemieszczenie może stać się powodem późnego przerwania ścięgna prostownika kciuka
• Leczenie:
  • zastosowanie podpierających płytek; niekiedy przydatne są także stabilizatory zewnętrzne i gwoździe

ZESPOŁY BÓLOWE BARKU (PHS) (periarthropathia humeroscapularis)

• jest to zbiorcze określenie wszystkich zmian zwyrodnieniowych przestrzeni podbarkowej
• schorzenie wieku dojrzałego
• etiopatogeneza: przedwczesne zużycie pierścienia rotatorów, ścięgna głowy długiej m. dwugłowego i otaczających je tkanek
• objawy kliniczne:
  • ból barku - występuje w trakcie określonych ruchów (odwiedzenie do boku, uniesienie do przodu), promieniuje do całego ramienia (promieniowanie niezgodne z unerwieniem segmentarnym, brak parestezji, odruchy nie zaburzone, nie ma związku z kręgosłupem szyjnym)
  • ból wywołują ruchy trące – mechaniczne podrażnienie ścięgien między więzadłem kruczo-barkowym a guzkiem większym kości ramiennej
  • ograniczenie ruchomości barku
  • strukturalny przykurcz stawu – włókniste zrosty w otoczeniu kaletki podbarkowej i w samym pierścieniu rotatorów
• Przebieg:
• początkowo przemijające objawy podrażnienia błony maziowej stawu, ścięgien pierścienia rotatorów i ścięgna głowy długiej m. dwugłowego ramienia, z odwracalnym i najczęściej bolesnym ograniczeniem ruchomości
• objawy związane ze zmianami strukturalnymi – zrosty powierzchni stawowych, zwapnienia i zerwania ścięgien (zespół pierścienia rotatorów)
• dolegliwości ze strony mięśnia dwugłowego ramienia (mała grupa)
• może być:
  • strukturalny (deformans)
  • zerwanie pierścienia rotatorów – (pierścień rotatorów: mięsień obły mniejszy, podgrzebieniowy, nadgrzebieniowy)

1. mechaniczne drażnienie ścięgien między więzadłem kruczo–barkowym a guzkiem większym kości ramiennej
2. zmieniony chorobowo przyczep ścięgna m. nadgrzebieniowego, jego ścięgno, kaletka podbarkowa
3. ograniczona miejscowa tkliwość w okolicy pod wyrostkiem barkowym (też – samoistny ból pod wyrostkiem barkowym)
4. bolesny łuk (painful arch) w zakresie odwiedzenia między 60° a 130°; ból nasila się w czasie rotacji wewnętrznej ramienia i przy odwodzeniu wbrew oporowi

• zerwanie ścięgna mięśnia dwugłowego – czynnościowe
• calcificans - zapalenie kaletki podbarkowej ze złogami wapnia (odkładanie się złogów wapnia pod guzkiem większym)
• adhesiva – zesztywnienie barku – rozwój zrostów w obrębie ruchomych tkanek przestrzeni podbarkowej; należy sprawdzić ruchomość ramienia przy ustabilizowanej łopatce (ograniczone odwiedzenie i rotacja wewnętrzna)
• destructiva – pęknięcia – nagłe rozerwanie m. nadgrzebieniowego
• zapalenie ścięgna głowy długiej m. dwugłowego ramienia (ograniczona bolesność uciskowa na przedniej stronie stawu barkowego); ból – w trakcie zginania i supinacji przedramienia wbrew oporowi, przy odwodzeniu ramienia i rotacji wewnętrznej (palm-up test), promieniuje wzdłuż przyśrodkowej strony ramienia

W terapii fizjoterapeutycznej wskazane są: edukacja pacjenta, program ćwiczeń stabilizujących łopatkę i wzmacniających rotatory, terapie manualne oraz stopniowe przywracanie czynności z uwzględnieniem bólu.

ENTEZOPATIE W OKOLICY ŁOKCIA – ŁOKIEĆ TENISISTY, ŁOKIEĆ GOLFISTY

• powstaje w wyniku przeciążenia mięśni prostowników nadgarstka i palców, głównie w prawej ręce u mężczyzn
• dotyczy osób z dobrze rozwiniętym układem mięśniowym (często rozpoczynających w wieku średnim uprawianie sportu lub wykonujących określone zawody, np. ślusarze, stomatolodzy)
• Objawy:
  • ból w okolicy nadkłykcia bocznego lub przyśrodkowego kości ramiennej
  • nasilanie się bólu podczas odwracania przedramienia oraz wyprostu stawu łokciowego (zwłaszcza wykonywanych z oporem)
• Leczenie:
  • unikać obciążeń prowadzących do bólu
  • działanie zachowawcze obejmuje unieruchomienie, fizykoterapię, terapię manualną, program ćwiczeń wzmacniających oraz miejscowe podawanie sterydów w wybranych przypadkach

ZESPÓŁ TZW. TRZASKAJĄCEJ ŁOPATKI (scapula stenosans)

• choroba spowodowana zazwyczaj haczykowatym zgięciem górnego kąta łopatki, obecnością w tej okolicy wyrośli chrzęstnej lub zaburzeniem budowy żeber
• objawia się trzaskami łopatki (słyszalnymi i wyczuwalnymi) w czasie ruchów barku; ból pojawia się w okolicy górnego kąta łopatki
• leczenie – rzadko konieczne, polega na operacyjnym usunięciu przyczyny choroby

Bibliografia i ilustracje:

J. Nowotny – Zarys rehabilitacji w dysfunkcjach narządu ruchu; T. Gaździk – Podstawy ortopedii i traumatologii narządu ruchu; A.D.A.M., MMG

http://shoulderandcollarbone.upmc.com/ClavicleFracture/Overview.htm http://orthoinfo.aaos.org/topic.cfm?topic=A00394 http://www.hughston.com/hha/a.wristfx.htm